|
Tc trzy rzeźby określają punkty wyjściowe sztuki Mpore'a: miłość do pięknej materii; wrażliwe widzenie gestu, modelującego przestrzeń; wreszcie - stosunek do żywego modela, o którym rzeźbiarz tak mówi: ?Mogłoby się zdawać, że uważam formę za cel sam w sobie. Nic podobnego. Bardzo wyraźnie sobie uświadamiam, że czynniki kojarzeniowe, psychologiczne, grają w rzeźbie wielką rolę. Znaczenie i wyrazistość formy zależą prawdopodobnie od niezliczonych asocjacji dziejów człowieka. Na przykład formy okrągłe nasuwają poczucie owocności, dojrzałości, może dlatego, że ziemia, pierś kobieca i większość owoców są krągłe... Czynnik ludzki, organiczny będzie miał zawsze dla mnie znaczenie podstawowe, on nadaje rzeźbie żywotność. Każda rzeźba, jaką wykonuję, przybiera dla mnie charakter i osobowość ludzką albo czasami zwierzęcą: ta osobowość jest sprawdzianem kształtu rzeźby i jej jakości formalnych..."
Zwiedzenie wystawy zakończyłbym może przy wstrząsającym Wojowniku z tarczą (1952/3) albo przy dwóch postaciach w draperii: spoczywającej (1952/3) i siedzącej na stopniach (1957). Te postacie mają dostojeństwo archaiczne i monumentalne, ich suknie modelują się z naturalną godnością szat na kariatydach Erechteionu i zarazem dynamicznie, jak fałdy na samo-trackiej Nike. Rozczłonkowanie, rozluźnienie tych ciał (tych form) i zarazem krzepka ich zwartość stwarza wspaniałą, ludzką, arcyludzką syntezę kontrastów: między bezwładem i napięciem, ciążeniem i lekkością, spoczynkiem i pogotowiem.
|